Het was hét RTL4-nieuws van de dag. Een snackbarkoekenbakker uit Geleen, Joey Jay Bol, bedacht een geniale snack met Aziatische twist: een soort kroket met rendangvulling, de Balino. Zegt Joey B. vervolgens dit in een interview: “Ik dacht eerst aan de Balirol, maar dat vond ik te cheap klinken.´ – zucht.
Waar zal ik beginnen. Kijk, ik kan er een compleet cultural appropiation-debat tegenaan knallen, maar dat vind ik ook zo cheap allemaal, om in de woorden van die snackkoekenbakker te blijven. Weet je, als ik in een slechte bui ben dan trek ik dit soort dingen gewoon heel slecht. Die verkazing van Aziatisch voedsel, de verstampotting van authentieke Indonesische gerechten, het is ronduit hinderlijk.
Neem de satérol. Hoe het woord saté hier wordt uitgesproken, daar gaat het al helemaal mis. De klemtoon ligt niet op de e maar op de a. In Indonesië weten ze echt oprecht niet waar je het over hebt, als je een sateetje met de klemtoon op de e, wil bestellen. En terecht. Om maar niet te spreken over de satésaus die ze hier satésaus noemen. Hier zou echt de doodstraf op moeten liggen. De Hollandse satésaus mist alle finesse, de klasse en liefde die je wél vindt in de pindasauzen zoals die in Indonesië worden gemaakt.
Anyway. Die belachelijke Balinorol is inmiddels uitgerold (pun intended) in zo ongeveer alle snackbars in Limburg. Afgelopen familieweekend in het Zuiden leek mij dus perfect om die Balino-unit te testen en daarna te bashen tot op het bot. Helaas voor mij en waarschijnlijk gelukkig voor de Balino-familie, de Balino heb ik niet gevonden. Maar, ik blijf superkritisch: deze Geleense snackuitvinding is gevuld met rendang. Zeg Joey Jay Bol, heb je wel je research gedaan eigenlijk? Nee denk het niet. Want als je dat wél had gedaan, dan zou je weten dat rendang een typisch Sumatraans gerecht is. Sumatra is een heel ander eiland dan Bali. En rendang is daarom niet in de Balinese keuken te vinden. Oh, je dacht dat Bali een land was waar iedereen rendang eet?! Joh Joey Jay, frituur jij een eind verder. Ik wens je succes. Maar mocht je een rebranding van je snack willen doen, met een achtergrondverhaal dat feitelijk klopt, call me asap.
PS: dit blog met Belachelijke Balino in de hoofdrol had ik vorige week al geprept en klaarliggen. Toen moest mijn grootste proof point nog komen. Want mijn favoriete snackfluencer, Snackspert, gaat in zijn nieuwste nieuwsbrief op Substack he-le-maal los op deze Balino. Titel van zijn blog is al even legend: ‘De tattavisering van eten mag ook wel een keertje stoppen.’ Haha wat een held. Echt een leestip, want hij legt ook met iets meer journalistieke joie de vivre uit waar de hinderlijkheid ‘m precies in zit. Dat gaat way back en veel verder dan alleen een knullige naam als Balino. A must read.
